آناتومی کاربردی راه هوایی - بینی و فارنکس
بینی: بینی اولین جایی است که هوا وارد آن می شود. "دو سوم" مقاومتی که هوا بعد از ورود به راه های هوایی باید بر آن غلبه کند مربوط به بینی است. شریان های خون رساننده بینی، شاخه های شریان کاروتید داخلی (شریان پشتی بینی) و شریان کاروتید خارجی (شریان فاسیال برای قسمت تحتانی بینی) هستند که توسط شریان آنگولر آناستوموز می کنند. شبکه قدامی سپتوم شبکه کسلباخ است که هم از کاروتید داخلی و هم از کاروتید خارجی خون می گیرد. ورید های بینی موازی شریان نیستند و توسط شبکه های صورتی و افتالمیک تخلیه می شوند. عصب دهی توسط شاخه های عصب تری ژمینال یا CN5 صورت می گیرد که دارای 3 شاخه اصلی است:
- عصب افتالمیک: به نوبه خود انتریور اتموئیدال نرو را می دهد که به 3/1 قدامی سپتوم و دیوراه های اطراف آن و نوک بینی عصب می دهد.
- عصب ماگزیلری: گانگلیون اسفنگوپالاتین و سپس دو شاخه نازوپالاتین و اسفنوپالاتین را می دهد که به دو سوم خلفی سپتوم و دیواره های اطراف آن عصب دهی می کند.
- عصب مندیبولر: عصب لینگوآل و کوردا تمپانی را می دهد که حس 3/2 قدامی زبان را تأمین می کنند (حس 3/1 خلفی زبان + کام نرم+ اوروفارنکس توسط عصب گلوسوفارنژیال یا CN9 تأمین می شود)
فارنکس: فارنکس چهار راهی است برای اتصال دهان و بینی به مری و حنجره از جنس موسکولوفاسیال. خود فارنکس به سه قسمت تقسیم می شود که عبارتند از:
- نازوفارنکس: از پشت بینی تا کام نرم. آدنوئیدها که بخش فوقانی حلقه والدیر هستند در نازوفارنکس هستند. بافت لنفی می تواند باعث انسداد شود.
- اوروفارنکس: از کام نرم تا اپی گلوت (یا استخوان هیوئید) و در قدام تا پاپی های circuvallate زبان که حاوی لوزه های پالاتین و قاعده زبان (و لوزه های زبانی) و خود کام نرم است. مهم ترین عامل انسداد در اوروفارنکس خود زبان است. با کاهش سطح هوشیاری عضله "ژنیوگلوس" شل می شود و در نتیجه زبان به خلف جا به جا شده و راه هوایی را مسدود می کند.
- هیپوفارنکس: زیر استخوان هیوئید است و سینوس پیریفورم و دیواره خلفی حلق و منطقه پست کریکوئید را شامل می شود.
*نازوفارنکس و اوروفارنکس توسط CN9 عصب دهی می شوند. حس هیپوفارنکس از طریق شاخه های اینترنال عصب سوپریور لارنژیال عصب واگ (CN10) تأمین می شود.
**حلقه والدیر نواری پیوسته از بافت های لنفوئید است که دور تا دور بخش فوقانی حلق را احاط می کند و آدنوئیدهای آن در نازوفارنکس و لوزه های کامی و زبانی در اوروفارنکس هستند.
*** زبان لقمه غذا را به داخل اوروفارنکس می راند و عضله پالاتوگلوی منقبض می شود تا لقمه غذایی به داخل دهان باز نگردد سپس حنجره بالا می رود و با کمک زبان و انقباض عضلات حلق غذا وارد هیپوفارنکس و مری می شود. اگر این هماهنگی مختل شود سبب آسپیراسیون می شود.
رفرنس: کتاب میلر بیهوشی
با سلام و احترام